Đứt đường dây ECMO

Đứt đường dây (circuit rupture) là tình trạng đứt đoạn bất kỳ vị trí nào trên dây dẫn ECMO dẫn đến mất máu hoặc khí đi vào hệ thống. Mất máu hay “lọt” khí tùy thuộc vào vị trí đứt nằm trước hay nằm sau bơm ECMO.

Trong quá trình hoạt động, vùng trước đầu bơm có áp lực âm. Bất kỳ sự đứt gãy nào tại vị trí này sẽ dẫn đến hiện tượng “lọt” khí khiến máy bơm ngừng hoạt động, mất hỗ trợ ECMO và có khả năng gây thuyên tắc khí diện rộng.

Ngược lại, vùng sau đầu bơm có áp lực dương. Bất kỳ sự đứt gãy nào tại vị trí này sẽ khiến máu bị “bắn” ra ngoài, bơm ECMO phải được ngừng lại hoặc bệnh nhân sẽ mất hết toàn bộ máu.

Đây là cách tiếp cận được khuyến cáo bởi Hướng dẫn của Alfred ICU:

• Kẹp đường dây và tắt máy. Kẹp 1 clamp gần ở cannula hút máu và 1 clamp xa ở cannula trả máu. Clamp gần ngăn ngừa chảy máu từ vị trí đứt. Clamp xa ngăn ngừa thuyên tắc khí và “máu chảy ngược” khi bơm ngừng hoạt động.
• Gọi hỗ trợ. Liên hệ Hội chuyên gia ICU và Chuyên viên điều phối ECLS.
• Nếu bệnh nhân đang chạy VV ECMO, điều chỉnh cài đặt máy thở để đảm bảo oxy hóa và thông khí (vẫn duy trì chiến lược thông khí bảo vệ phổi).
• Hỗ trợ tuần hoàn (vd: thuốc tăng co bóp, các biện pháp theo hướng dẫn của ALS) nếu cần (đặc biệt quan trọng nếu bệnh nhân đang chạy VA ECMO, hoặc bị hạ oxy máu nặng khi chạy VV ECMO, hoặc suy sụp tuần hoàn do thuyên tắc khí).
• Kiểm soát thuyên tắc khí (nếu cần).
• Thay hệ thống ECMO mới HOẶC loại bỏ khí thông qua các cổng lấy máu trên đường dây hoặc màng ECMO (chậm hơn nhiều!)

Điểm khác biệt chính giữa VV và VA ECMO trong bối cảnh này là trong VV ECMO, sự hỗ trợ thêm từ máy thở là vấn đề ưu tiên khi cấp cứu, trong khi sự hỗ trợ tuần hoàn lại là vấn đề ưu tiên đối với VA ECMO.

Đây là cách tiếp cận được khuyến cáo bởi Hướng dẫn của Alfred ICU:

• Nếu nguyên nhân là do hở cổng lấy máu (vị trí gắn thêm các đường dây hoặc lấy máu xét nghiệm), có thể dễ dàng kiểm soát bằng cách cố định lại cổng. Sau đó, gọi hỗ trợ và đánh giá lại bệnh nhân.
• Nếu không thể kiểm soát máu chảy (vd: nếu dây dẫn bị đứt ra hoàn toàn tại vị trí mối nối), kẹp đường dây ngay lập tức và tắt máy. Kẹp 1 clamp gần ở cannula hút máu và một clamp xa phía sau vị trí đứt. Các clamp chủ yếu ngăn ngừa chảy máu ở cả đường hút máu và đường trả máu.
• Gọi hỗ trợ. Liên hệ Hội chuyên gia ICU và Chuyên viên điều phối ECLS.
• Nếu bệnh nhân đang chạy VV ECMO, điều chỉnh cài đặt máy thở để đảm bảo oxy hóa và thông khí (vẫn duy trì chiến lược thông khí bảo vệ phổi).
• Hỗ trợ tuần hoàn (vd: thuốc tăng co bóp, các biện pháp theo hướng dẫn của ALS) nếu cần (đặc biệt quan trọng nếu bệnh nhân đang chạy VA ECMO, hoặc bị hạ oxy máu nặng khi chạy VV ECMO, hoặc suy sụp tuần hoàn do thuyên tắc khí).
• Sửa lại vị trí đứt nếu được (hở cổng lấy máu hoặc đứt 1 mối nối đơn giản). Nếu không, phải thay đường dây ngay lập tức. Nếu cannula trả máu hoặc một phần của nó bị hỏng thì cần phải đặt lại cannula.
• Khởi động lại ECMO sau khi sửa chữa và tháo mọi clamp.

Một lần nữa, điểm khác biệt chính giữa VV và VA ECMO trong bối cảnh này là trong VV ECMO, sự hỗ trợ thêm từ máy thở là vấn đề ưu tiên khi cấp cứu, trong khi sự hỗ trợ tuần hoàn lại là vấn đề ưu tiên đối với VA ECMO.

• Cố định đường dây không đúng cách (vd: không buộc dây cáp ở mọi điểm nối).
• Vỡ hoặc không đậy cổng lấy máu.
• Cổng vào đầu bơm và cổng vào/ra của màng ECMO dễ bị đứt gãy do lực tác động bên ngoài.
• Vô tình hút máu hoặc cắt dây dẫn ECMO (vd: bằng kim khâu hoặc dao).

Tất cả điểm nối đều được cố định bằng dây cáp.

Đầu tiên, khi nối dây vào cannula hoặc đầu nối 3/8, dây ECMO tối thiểu phải luôn được đẩy qua gờ thứ 2. Gờ thứ 2 ở đầu cannula được hiển thị bên dưới:

Có thể hỗ trợ việc đẩy ống qua đầu nối bằng cách bôi trơn điểm nối bằng nước muối hoặc bằng cách xoay nhẹ ống quanh đầu nối. Để củng cố sự chắc chắn, buộc dây cáp xung quanh điểm nối. Dây cáp sẽ nằm giữa các đường gờ như sau: